Το πρόβλημα των 36 αξιωματικών

Συντονιστής: spyros

Άβαταρ μέλους
gbaloglou
Επιμελητής
Δημοσιεύσεις: 3523
Εγγραφή: Παρ Φεβ 27, 2009 10:24 pm
Τοποθεσία: Θεσσαλονικη
Επικοινωνία:

Το πρόβλημα των 36 αξιωματικών

#1

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από gbaloglou » Παρ Δεκ 09, 2011 4:40 am

Αναζητώντας κάτι άλλο έπεσα από λαθροτυχία (serendipity!) σε άρθρο των New York Times (26 Απριλίου 1959) και στην ακόλουθη μαθηματική ιστορία:

Κατα το σωτήριον έτος 1782, όταν ο Leonhard Euler βρισκόταν στην Αγία Πετρούπολη, θέλησε κάποιος αυλικός του Τσάρου να τοποθετήσει 6\times6=36 αξιωματικούς 6 διαφορετικών βαθμών και 6 διαφορετικών μονάδων σε ένα 6\times6 τετράγωνο ... έτσι ώστε σε κάθε γραμμή και σε κάθε στήλη να μην υπάρχει επανάληψη βαθμού και να μην υπάρχει επανάληψη μονάδας. [Μία προφανής παραλλαγή του προβλήματος θα ήταν η τοποθέτηση 36 ζαριών 6 διαφορετικών χρωμάτων έτσι ώστε σε κάθε γραμμή και σε κάθε στήλη να μην υπάρχει επανάληψη ούτε χρώματος ούτε αριθμού.] Ζητήθηκε η βοήθεια του μεγάλου μαθηματικού, ο οποίος δεν κατάφερε να λύσει το πρόβλημα: επειδή όμως το έλυσε στην γενική του μορφή για αριθμούς διάφορους του 4k+2 ... είκασε ότι το πρόβλημα ΔΕΝ έχει λύση για κανένα τετράγωνο της μορφής (4k+2)\times(4k+2), k=0, 1, 2, .... [Ας παρατηρηθεί εδώ ότι προφανώς δεν υπάρχει λύση για το 2\times2 τετράγωνο (εύκολη άσκηση).]

Η εικασία αυτή του Euler (που έγινε έναν περίπου χρόνο πριν πεθάνει) καταρρίφθηκε το 1959 (δείτε και εδώ), και αυτό είναι το θέμα του παραπάνω άρθρου των New York Times: ακριβέστερα, υπάρχει λύση για κάθε n\times n τετράγωνο, εκτός και αν n=6 (κάτι που ήταν ήδη γνωστό από το 1901, δικαιώνοντας μερικώς τον Euler) ή n=2. Μία από τις πιο ενδιαφέρουσες πληροφορίες του άρθρου είναι η αποτυχία των ηλεκτρονικών υπολογιστών να βρουν λύση για n=10 και η εκτίμηση των ειδικών ότι ο τότε καλύτερος υπολογιστής θα χρειάζονταν 100 χρόνια μόνο για την περίπτωση αυτή!

Δεν γνωρίζω πόσο εύκολα μπορεί να προκύψει η μη ύπαρξη λύσης για n=6, η απόδειξη πάντως του 1901 (από τον Gaston Tarry) πιάνει 34 σελίδες...

Γιώργος Μπαλόγλου
τελευταία επεξεργασία από gbaloglou σε Τετ Σεπ 07, 2016 9:23 am, έχει επεξεργασθεί 1 φορά συνολικά.


Γιώργος Μπαλόγλου -- κρυσταλλογράφω άρα υπάρχω

Ὁρᾷς, τὸ κάλλος ὅσσον ἐστὶ τῆς λίθου, ἐν ταῖς ἀτάκτοις τῶν φλεβῶν εὐταξίαις. -- Παλατινή Ανθολογία 9.695 -- Ιδού του πετραδιού η άμετρη ομορφιά, μεσ' των φλεβών τις άναρχες πειθαρχίες.
Άβαταρ μέλους
Μάκης Χατζόπουλος
Δημοσιεύσεις: 2456
Εγγραφή: Δευ Δεκ 22, 2008 4:13 pm
Τοποθεσία: Αθήνα
Επικοινωνία:

Re: Το πρόβλημα των 36 αξιωματικών

#2

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Μάκης Χατζόπουλος » Παρ Δεκ 09, 2011 9:56 pm

Γιώργο καλησπέρα!

Κάτι ανάλογο έχω γράψει και εγώ πριν από λίγο καιρό, αν θες δες το , φυσικά μην περιμένεις λύση της μη ύπαρξης γιαn=6


(1) verba volant, scripta manent = τα λόγια πετούν, τα γραπτά μένουν
Εικόνα
Mihalis_Lambrou
Επιμελητής
Δημοσιεύσεις: 18219
Εγγραφή: Κυρ Δεκ 21, 2008 2:04 am

Re: Το πρόβλημα των 36 αξιωματικών

#3

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Mihalis_Lambrou » Σάβ Δεκ 10, 2011 3:48 pm

gbaloglou έγραψε: <...> serendipity = λαθροτυχία <...>
:10sta10:


Άβαταρ μέλους
gbaloglou
Επιμελητής
Δημοσιεύσεις: 3523
Εγγραφή: Παρ Φεβ 27, 2009 10:24 pm
Τοποθεσία: Θεσσαλονικη
Επικοινωνία:

Re: Το πρόβλημα των 36 αξιωματικών

#4

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από gbaloglou » Τρί Δεκ 27, 2011 2:31 am

Από την εργασία "Further Results on the Construction of Mutually Orthogonal Latin Squares and the Falsity of Euler's Conjecture" (Canad. J. Math. 12, 189-203, 1960) των R.C. Bose, S.S. Shrikhande, και E.T. Parker (που κατέρριψε την εικασία του Euler που αναφέρθηκε παραπάνω), ένα παράδειγμα (συνημμένο) 'ορθογωνίων 10x10 Λατινικών τετραγώνων' (όπου το πρώτο ψηφίο το έχω αντικαταστήσει με χρώμα)!

Γιώργος Μπαλόγλου
Συνημμένα
10x10.png
10x10.png (10.64 KiB) Προβλήθηκε 1435 φορές


Γιώργος Μπαλόγλου -- κρυσταλλογράφω άρα υπάρχω

Ὁρᾷς, τὸ κάλλος ὅσσον ἐστὶ τῆς λίθου, ἐν ταῖς ἀτάκτοις τῶν φλεβῶν εὐταξίαις. -- Παλατινή Ανθολογία 9.695 -- Ιδού του πετραδιού η άμετρη ομορφιά, μεσ' των φλεβών τις άναρχες πειθαρχίες.
Άβαταρ μέλους
gbaloglou
Επιμελητής
Δημοσιεύσεις: 3523
Εγγραφή: Παρ Φεβ 27, 2009 10:24 pm
Τοποθεσία: Θεσσαλονικη
Επικοινωνία:

Re: Το πρόβλημα των 36 αξιωματικών

#5

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από gbaloglou » Τετ Φεβ 29, 2012 3:22 am

Στην διεύθυνση http://tetralat.orgfree.com/ (αλλά και στην http://www.opasopa.net/tetralat ) μπορείτε να δείτε πως ο εξάδελφος μου Πάνος Παπαδόπουλος, πτυχιούχος μαθηματικός και ικανότατος προγραμματιστής, αξιοποίησε τα παραπάνω δημιουργώντας ένα διαδικτυακό παιγνίδι (online game)! [Ο Πάνος είναι επίσης ο δημιουργός του http://www.prefadoros.gr ;) ]

Γιώργος Μπαλόγλου


Γιώργος Μπαλόγλου -- κρυσταλλογράφω άρα υπάρχω

Ὁρᾷς, τὸ κάλλος ὅσσον ἐστὶ τῆς λίθου, ἐν ταῖς ἀτάκτοις τῶν φλεβῶν εὐταξίαις. -- Παλατινή Ανθολογία 9.695 -- Ιδού του πετραδιού η άμετρη ομορφιά, μεσ' των φλεβών τις άναρχες πειθαρχίες.
Άβαταρ μέλους
gbaloglou
Επιμελητής
Δημοσιεύσεις: 3523
Εγγραφή: Παρ Φεβ 27, 2009 10:24 pm
Τοποθεσία: Θεσσαλονικη
Επικοινωνία:

Re: Το πρόβλημα των 36 αξιωματικών

#6

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από gbaloglou » Παρ Οκτ 10, 2025 9:48 pm

gbaloglou έγραψε:
Τετ Φεβ 29, 2012 3:22 am
Στην διεύθυνση http://tetralat.orgfree.com/ (αλλά και στην http://www.opasopa.net/tetralat ) μπορείτε να δείτε πως ο εξάδελφος μου Πάνος Παπαδόπουλος, πτυχιούχος μαθηματικός και ικανότατος προγραμματιστής, αξιοποίησε τα παραπάνω δημιουργώντας ένα διαδικτυακό παιγνίδι (online game)! [Ο Πάνος είναι επίσης ο δημιουργός του http://www.prefadoros.gr ;) ]

Γιώργος Μπαλόγλου
Νέα διεύθυνση: http://opasopa.gr/tetralat


Γιώργος Μπαλόγλου -- κρυσταλλογράφω άρα υπάρχω

Ὁρᾷς, τὸ κάλλος ὅσσον ἐστὶ τῆς λίθου, ἐν ταῖς ἀτάκτοις τῶν φλεβῶν εὐταξίαις. -- Παλατινή Ανθολογία 9.695 -- Ιδού του πετραδιού η άμετρη ομορφιά, μεσ' των φλεβών τις άναρχες πειθαρχίες.
Άβαταρ μέλους
Doloros
Επιμελητής
Δημοσιεύσεις: 10777
Εγγραφή: Τρί Αύγ 07, 2012 4:09 am
Τοποθεσία: Ιεράπετρα Κρήτης

Re: Το πρόβλημα των 36 αξιωματικών

#7

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Doloros » Κυρ Οκτ 12, 2025 7:22 am

gbaloglou έγραψε:
Παρ Οκτ 10, 2025 9:48 pm
gbaloglou έγραψε:
Τετ Φεβ 29, 2012 3:22 am
Στην διεύθυνση http://tetralat.orgfree.com/ (αλλά και στην http://www.opasopa.net/tetralat ) μπορείτε να δείτε πως ο εξάδελφος μου Πάνος Παπαδόπουλος, πτυχιούχος μαθηματικός και ικανότατος προγραμματιστής, αξιοποίησε τα παραπάνω δημιουργώντας ένα διαδικτυακό παιγνίδι (online game)! [Ο Πάνος είναι επίσης ο δημιουργός του http://www.prefadoros.gr ;) ]

Γιώργος Μπαλόγλου
Νέα διεύθυνση: http://opasopa.gr/tetralat
:clap2:


Απάντηση

Επιστροφή σε “Γενικά Μηνύματα”

Μέλη σε σύνδεση

Μέλη σε αυτήν τη Δ. Συζήτηση: Δεν υπάρχουν εγγεγραμμένα μέλη και 4 επισκέπτες